Mei ’68: de mythe, de realiteit, en de hormonen

Lezing gegeven in het Vlaams Parlement op 17 mei 2008

Mei ’68, het betekent voor ieder van ons iets anders, in zoverre zelfs, dat ik me afvraag of het wel als algemeen begrip de geschiedenis zal halen.  Ik was toen veertien en herinner me vaag zwart-wit TV beelden van Franse studenten die met straatkasseien gooiden, Sovjettanks in Praag, gitaarspelende hippies in Berkeley, anti-Viëtnambetogingen zowat overal, kabouters in Amsterdam, en niet te vergeten: de tirades tegen het establishment vanwege studentenleider Paul Goossens in Leuven, naderhand topfiguur van datzelfde politiek-cultureel establishment, en onlangs door heel de pers uitgewuifd als gepensioneerd Belga-journalist.

Die metamorfose van rebel tot boegbeeld van een ‘links-progressieve’ elite, daar heb ik het straks nog over. Maar wat hebben al deze evenementen, van Praag tot Berkeley, eigenlijk gemeen? Vrijwel niets. Behalve dat ze zich allemaal in het jaar 1968 afspeelden en schone plaatjes opleverden…

Meer

Advertenties

23 Reacties op “Mei ’68: de mythe, de realiteit, en de hormonen

  1. eric rosseel

    niet akkoord dat mei 68 opgeblazen testosteron was, maar wel volkomen en meer dan volkomen akkoord met je schets van wat er van ’68 geworden is. maar voor zover ik weet stonden Vande Lanotte, Vandenbroucke, Vandenbossche en Tobback zeker (die studeerde wel in Brussel maar ging elke dag naar huis in Leuven om de jaarlijkse BSP-mosselavond te organiseren) NIET op de barricaden, op geen enkele, noch de seksuele, noch de sociale, noch de “politieke”. niet iedereen die in 68 15 à 20 jaar was, kwam op straat. de meeste deden dat juist niet, en het zijn deze niet-ers die nu als profiteurs in parlement en ministerie zitten. van de gasten die ik toen actief bezig heb gezien, is er geen één BV van wat dan ook geworden.

  2. Eric Verplaetse

    Ik heb de lezing van Johan Sanctorum gisteren bijgewoond in het Vlaams parlement. Het is een briljante analyse, en schitterend gebracht ook, het lange applaus was meer dan verdiend. Wat een verademing in deze tijd van hypes en peptalk.
    Ik heb wel een opmerking aangaande die feminatheek. Voor mij hoort dat wel degelijk ook bij de ‘pornificatie’, en mag de overheid hier een norm stellen. Want daar ging het, dacht ik, toch over. De overheid dat zijn wij, niemand anders, een gemeenschap heeft het recht om waarden in de politiek in te voeren en die sociaal te praktiseren.
    Voor de rest, chapeau. De ‘buikjes’ zullen niet gelukkig zijn. Tant pis.

  3. Miel Defle

    Wat mij vooral verheugt is het feit dat er mensen zijn die er zo over denken, het ook op een belangrijke plaats mogen vertellen en er dan ook nog succes mee mogen oogsten. Samen met de recente uitslag van de verkiezingen die de klaplopers in de politiek een nederlaag bezorgde is dit een hoopgevende tendens. Ook in partijen die handig gebruik maken van het politiek correcte gedachtegoed om de macht te behouden rommelt het. Mensen als Vermeersch en Storme slaan spijkers met koppen. Ze hebben doorslaggevende argumenten. Hendrik De Vos draait in de morgen wat rond de pot, slaat wat heen en weer, vooral naar Vlaanderen maar vertikt het om uiteindelijk kleur te bekennen. Dat laatste is tekenen voor mensen die veel willen suggereren maar de volgende dag toch nog alle kanten op kunnen.

  4. Mei 68 fossiel met verkalkt pietje om op het bord te kunnen schrijven

    PROFICIAT ! Dank zij zijn ongenadig dissectiemes snijdt chirurg Sanctorum tot op het bloot bot van het mei 68 skelet, dat zo blijkt, NIETS maar dan ook niets voorstelt !

  5. Vernaeve Jozef

    Schitterend en ja het doet deugd – in mei 68 kreeg ik op mijn bakkes op de kouter – Ik was een braaf studentje van bij de broeders en ja ik droomde ook van de vrije liefde . Van een wereld waar iedereen een eerlijke kans zou krijgen.

    Ondertussen ben ik gescheiden, vader van twee dochters, zeven klein kinderen, hertrouwd en toch het verstand gekregen om geen kinderen bij te maken.

    Fier ben ik zeker niet op het resultaat – en ja de wereld heeft mij veel op mijn bakkes gegeven – Het ergste is wel dat ik al die broekventjes (Luc VDb, Paul Goosens, Kohn Bendit etc … ) heb hun show zien opvoeren en vooral zien zorgen voor zichzelf door de te plooien voor de macht !

    Ik ben nu als stommen idealist die droomde van een nieuwe vrije wereld even bitter als over mijn eigen leven . Het resultaat is echt niet om fier over te zijn . En ja toch hoop ik net als in 68 dat we eindelijk eens gaan ontwaken die verworpenen der aarde en ja toch hoop ik dat we ooit – al is het als oude vent van 59 jaar – dat we eindelijk de rechten van de revolutie van 1789 halen en deze niet worden nog maar eens misbruikt door enkele jongens met een gezonde persoonlijke ambitie zoals ze het zo schoon konden uitleggen. Ondertussen weet ik al heel goed dat dit betekent zoals Sartre het zo mooi verkocht heeft I ME AN MYSELF ! of gaan we allen ALLAH aanroepen ????

    Het geeft me toch een zeer goed gevoel dat er mensen zoals Sanctorius zijn die denken en voelen en durven spreken of het nu links of rechts is, het kan me geen kl… schelen maar het is verdomd dicht bij de waarheid en dat is wat ons doet leven en geloven en ja hopen op een betere wereld waar ieder beestje en plantje mag proberen om te leven in rust en vrede, zolang hij maar in evenwicht blijft met deze prachtige en machtige aarde !

  6. Bart Haers

    Wie zich tegen de revolte keert, zal wel een contrareolutionair zijn. Het verhindert velen zich over Mei ’68 uit te laten. Maar stellen dat Hugo Cluas de artistieke geest van die jaren zou vertegenwoordigen, lijkt wel moeilijk vol te houden. Of liever, Johan Sanctorum kan dit maar stellen als er een andere analyse zou volgen.

    Als Mei ’68 inderdaad een vadermoord zou zijn, maar zelfs dat was niet het geval, want de vburgerkinderen kwamen vaak toch goed terecht, dan houdt men dat beeld met een redelijk zin voor consequentie aan. Het valt op dat men EXPO’58 ook opnieuw in het zonnetje zet – de jaartalen nietwaar – maar men blijft refereren aan moeilijke, duffe jaren en men verwijst naar Gerard Reve, de Avonden, om dat te staven.

    Het punt is natuurlijk dat in 1953 de dubbele Helix van het DNA werd ontrafelt en dat de kennis van microbiologische structuren een epochemakende stap voorwaarts zette. Het punt is ook dat in 1969 de eerste man op de maan stond en dat in het algemeen nieuwe plastics, nieuwe voedingsproducten de markt veroverden. Als we het in meer algemene termen stellen was de periode na de oorlog, van 1948 tot 1973 een tijd van groei, met groeipijnen.

    Helaas kan maar in algemene termen spreken, als men eerst het huiswerk maakt. Hoe zat het met de kunsten, de invloed van Jazz, de invloed echter ook van de nieuwe muziek, de nieuwe schilderkunst, de vaststelling van het faiiliet van de kunsten bij Duschamps en Broothaers… Aan de andere kant bestaat sinds 1936 het betaald verlof voor werknemers en in de jaren 1950 beginnen mensen metterdaad hun muriameter echt te verlaten voor verlof. De muriameter was en is de zone waarin mensen die zonder moderne mobilititeitsfaciliteiten geachten werden te leven. Helemaal klopt dat niet, omdat ook in vroeger tijden mensen op stap gingen, voor het overleven maar om een grote aankoop te doen. De wereld was niet zo klein als wij menen te mogen geloven.

    De vrije sexuele ontplooiing van de jaren zestig, waarbij het nudisme op Provençaalse campings hoort en waarover Ouellebecq schrijft – toch dé scherprechter van soixante- huit bij uitstek – heeft zich vrij vlug genesteldd in een zelfbeeld dat op geluk gericht was. Intussen zien we dat mensen op dat terrein een redelijke realistische houding aannemen, maar dat op de televisie inderdaad nog steeds droomwerelende van vrijheid en blijheid worden voorgetoverd.

    Misschien is het authentieke of liever het verwateren van het authentieke in de gebeurtenisssen van de periode 1965 tot 1975 de kern van de zaak. Als er in het begin een aansporing was om te volgen aan de komende generaties, zoals door het aanzetten inspraak te eisen in de school en de jeugdbeweging, dan zagen we de voorgangers al vlug optreden als echte pastoors. ZIj wisten en wij hoefden niet te denken. Nee, bedankt dus maar.

    Een ander fenomeen dat opvalt en waar Johan Sanctorum niet op wijst is de evolutie naar een opgeklopt verheerlijken van de massa als massa, waarbij men het individu niet meer kent en het individu zichzelf kan ontkennen. Opvallend is dat vandaag Nicole en Hugo, Eddy Wally en Frank Bauer voor intelectuelen gefundens Fressen zijn, terwijl men in de brede media nauwelijks iets hoort over Jossif Ivanov, de violist en de klassieke kunsten nauwelijks aandacht krijgen. Het gat in het SMAK is natuurlijk het bewijs uit het ongreijmde van deze tijd: kunst moet event zijn, maar het moet qua betaalbaarheid redelijk blijven. Sinds Fabre in Gent de zuilen van de AUla in de Volderstraat met hesp bekleedde was het al duidelijk dat dit soort benaderingen niet meer verder kon tenzij men tot mensenoffers zou overgaan.

    Besluit

    Mag men dan echt niet proberen de geschiedenis, het leven, zowel van individuën, families, dorpen en steden te gaan bestuderen en met de nodige historische kritiek de bronnen, ook de elevisie, de film, de kranten en magazines bestuderen. Niet om af te rekenen met Mei ’68, wel om te zien hoe het allemaal in zijn werk is gegaan en wat er in de samenleving aan de gang was na de oorlog. Op de resultaten van dit broodnodige onderzoek kunnen we niet vooruitlopen, maar als ik naar de jaren als vrijgezel van mijn vader kijk, een zoon van een boer uit de Polder, zelf tandarts en assistent aan de universiteit in Gent, in de vroege jaren 1950 dan denk ik dat mijn beeld van die tijd andere accenten vertoont dan dat van lieden die menen dat de jaartelling begonnen is bigen Mei 1968, toen de Sorbonne bezet werd. Maar het is een feit dat dit het Frankrijk van toen een ruk naar rechts heeft gegeven om gte verzanden in hoge dosis pragmatisme en een groot gebrek aan Esprit

    • Karel Kiliaen

      ach sukkel, je hebt er niets van begrepen. Je vindy jezelf een groot analist/historicus; je zwemt maar verder in je eigen gelijk; de objectieve werkelijkheid is wel anders.

  7. Puike analyse, Johan. In mei 1968 zat ik als 22-jarige snotneus op het Daillyplein in Brussel op de inlichtingendienst van de generale staf van het Belgisch leger de kat uit de boom te kijken. Terwijl de studentjes op straat de verbeelding aan de macht claimden, moesten wij de troepenbewegingen met het oog op de ‘juni-oorlog’ in de woestijn tussen Israël en Egypte proberen op te volgen; van achter het bureau natuurlijk. Ik schreef er toen een roman over, maar dat handschrift is jammer genoeg verloren gegaan; het zou nu een mooi tijdsdocument geweest zijn.

    Toch is er met enkelen onder ons nog een en ander uit die tijd meegekomen naar nu. En daar heeft geen enkele erkende salonauteur of geen enkele ‘progressieve’ cultartist ook maar enige inhoudelijke bijdrage toe geleverd.

    Groetjes,

    Jan

  8. “het was zo, het is zo en het zal altijd zo zijn ” zei ons Ma in 1955 :

    Mopperaar of feestneus.
    Kleinen en groten….

    De beter geschapenen …Paul Goossens, Claus, Engelborgs ze konden niet anders dan veroveren….
    Zelfs in hun dood gunnen ze de Vader geen traan…. zij verkopen tot hun laatste snik.

    De loosers … een militantje, hij of zij die blij was om soms even mee te betogen en een zeldzame keer de afdankerkes van de leiders te neuken.
    Ze blijven kermen tot hun laatste snik en showen hoogstens een “zelfmoordpoging”.

    En tepels afplakken in Borgloon : de slimmerikken doen dat nu gepland… gewoon om harder te feesten met het surplus aan toegestroomd kliënteel.

    Dit is gewoon de onomtkoombare vooruitgang van een soort met vallen en degenen die erop gaan staan .

    Een mei-68-kip , nu op “onze” ziekenkas en..; in mijn tuin. … met meer zin in onzin dan ooit.

  9. Das haben Sie sehr schôn gesagt, lieber Freund.

  10. Rduy DU CHAU

    Bij de hele herdenking van 1968, zeker wat betreft de opkomst van de anti-establishmentpartijen waar op het einde van de lezing naar verwezen wordt, schijnt er een soort van collectieve blinde vlek te bestaan voor APRIL ’68, en voor de gebeurtenissen van toen die voor W-Europa misschien profetischer waren dan wat de maand later is gebeurd.

    Ik bedoel de rassenrellen in de Verenigde Staten, die een hoogtepunt kenden na de moord op Martin Luther King op 4 april 1968, en de zgn. “rivers of blood”-speech van het Britse conservatieve parlementslid Enoch Powell enkele dagen later, op 20 april. Deze speech (zo genoemd naar een passage uit de Aeneis van Virgilius, Powell had Latijn en Grieks gestudeerd in Cambridge, had tijdens WO2 gevochten in N-Afrika en had veel ervaring met de multiculturele samenleving in India) bevat bvb. volgende passage:


    As I look ahead, I am filled with foreboding. Like the Roman, I seem to see “the River Tiber foaming with much blood”. That tragic and intractible phenomenon which we watch with horror on the other side of the Atlantic but which there is interwoven with the history and existence of the States itself, is coming upon us here by our own volition and our own neglect. Indeed, it has all but come. In numerical terms, it will be of American proportions long before the end of the century. Only resolute and urgent action will avert it even now.

    Ik weet het, men praat en schrijft nu anders, en men hoeft het helemeaal niet eens te zijn met de correctheid van deze voorspelling (zoals sommigen deden na de aanslag op de Londense metro in 2005) maar heeft deze toespraak uit april ’68 niet meer relevantie voor de huidige Westeuropese situatie dan het gebundelde werk van Cohn-Bendit en Paul Goossens samen?

    Sam Huntington avant la lettre als het ware…

    Als carrier move was het natuurlijk een blunder: daags na de speech werd Powell door Ted Heath verwijderd uit het conservatieve schaduwkabinet, en hij heeft, behalve in Ulster, nooit meer een positie van enig nationaal belang kunnen bekleden.

    Originele denkers en politiek, het wordt nooit wat tussen die twee…

  11. Tja, Mei 68’… Ik was twee jaar oud. Een dikke tien jaar na het progressieve carnaval stapte ik de puberteit in. Onze Bob Dylans heetten Johny Rotten en Sid Vicious, de hippies werden punk, Verbeelding aan de macht werd no future. Betogen voor de lol werden marsen voor werk. Opwindende LSD-trips waren vervangen door afzichtelijke heroineverslaafden in voze kraakpanden. Op school ramde de Mei 68′ generatie je haar standpunten door de strot, want er is nooit op een zo autoritaire manier een anti-autoritaire geloofsbelijdenis opgedrongen. Opgroeien na de 68’ers was zeker niet altijd een pretje. Ze zaten gewoonweg altijd in de weg, hadden alle postjes ingenomen, monopoliseerden de publieke opinie en deden dat met weinig Rucksicht, vooral tegenover de generaties die na hen kwamen. Hoe mooi dat twintig jaar na Mei 68′ de enige echte erfenis van dat jaar openbloeide: het stukje dat de ideologisch meest verdwaasden van die generatie altijd hebben verdrongen, met name de Praagse Lente. In 1989 stortte het kaartenhuisje van extreem links en al wat daar mee flirtte zonder enige weerstand in elkaar. Van Stettin aan de Baltische Zee tot in Trieste aan de Adriatische Zee daalde een golf van vrijheid en democratisering neer over Europa. Het was de enige echte revolutie die Europa na de Tweede Wereldoorlog heeft gekend. Geen puberale opstoot, geen bourgeoiszoontjes die met stenen naar arbeiderszonen wierpen om ze de volgende jaren vanuit de directiekamers te gaan “bevrijden”. Nee, het was een revolutie die echte vrijheid bracht, die een verdrukkend, uitgehold en uitgeleefd regime naar de mesthoop van de geschiedenis verwees. Een revolutie die de komende generaties voor Europa van veel grotere betekenis zal zijn geweest dan de capriolen van de rosse Duitser in Parijs ooit zullen zijn geweest. Cohn-Bendit wordt een voetnootje in de geschiedenis, een deugniet die zich later kon gaan volvreten in de restaurants rond het Europees parlement in Straatsburg en Brussel. Vaclav Havel, Lech Walesa, Jeltsin… ze zijn van onnoemelijk grotere betekenis geweest. Ze waren onnoemelijk veel moediger ook. Verzet tegen generaal Jaruzelski is nu eenmaal van een andere orde dan verzet tegen generaal De Gaulle. Ik ben benieuwd of de media met evenveel enthousiasme volgend jaar de twintigste verjaardag deze revolutie zullen evoceren als ze nu met Mei ’68 hebben gedaan. Veel herdenkingsijver verwacht ik niet. ’89 was een te grote ideologische stoorzender voor veel gesettelde ’68ers. Het is toch ook altijd wat met die sakkerse Oost-Europeanen.

  12. Wanneer wordt het pamflet eens achterwege gelaten. Ok, het is een stijl die veel pubers mogelijk maakt hun mening (lees frustratie) in eenvoudige inhoud duidelijk te maken. Maar met de decades die verstrijken zou men toch verwachten dat de stijl meer inhoud krijgt, meer fond, of gewoon meer geste.

    U doet met deze opmerking wat u wilt. Wat mijn betreft is uw gat ermee afvegen beter dan het blijven bij het schrijven van manifesten als oude man.

  13. haha,50+ die hun eigen leeftijdsgenoten becritiseren,dwazen ge zijt ER DEEL VAN.
    Over sex als marketing voor KINDERs(=10jarige,komaan hé zeg ,da

  14. hey shit,’k was nog ni klaar,JOHAN GOOIT UWE WEBMASTER EN ZIJNE JAVA IS BUITEN nondejdu dus….(copy paste)
    Over sex als marketing voor KINDERs(=10jarige,komaan hé zeg ,de pubers zedde golle 50+ en jullie joeng van rond de 20 compleet hopeloos en2 linkerhanden)De’r stond vandaag een mooi artikel over het ” sexueel gedrag van 10 tot 13 jarige MEISJES !!?? in de morgen .
    Zijt nu eens eerlijk 50+ ,het is de generatie kindjes van u ,wie heeft ze dit dan geleerd EN als zo’n 10 jarige ding nen 12 jarige piijpt( LETTERLIJK?JA!) is da 12 jarige gasje dan ne pedo?Allé wer voer de filosoften.
    @ Paul ,shit man ik dacht da we waren uitgeroeid na de ’68 comebackshits eeuuuh kids ;p
    citaat uit de GREAT ROCK’n ROLL SWINDLE :never trust a hippy!
    @D compleet met uw eens ,trouwens hoeveel van die overjaarse pubers hier staan al op sterk water
    @Jan ; doe er 20 jaar ,een kogelvrije vest, ne Vigneron en het SCK te Mol bij( om exact te zijn ’90-91,watje!) en de rest is ni bedoeld voor ” de inlichtingen dienst van een stafcompagnie,nog rotverwend ook ,just ge zijt nen golden 60er,kon ni oep hé?
    BTW Johan vanaf nu nieuwe indoctrine;zodus repeat after me: 1) revolutionair =passé ,’t is innovatief en innovatie nu,vraag da maar eens aan de scheten Fientje en Patricia ( maar inno van wa hé)
    2) vriendjespolitiek =networking
    3) manipuleren =emotionele intelligentie
    4) Combineer1),2) en 3) met intelligent ontwerp en ge krijgt ; de huidige BESCHAAFDE liberale moderne mens , enfin gasten zoals ik moete toch iets hebbe om op te slagen ,en liefst iets met een beetje meer uitdaging dan een supreme commander ala Hillary Blimpton of vijgen van het SIS ( rara wa komt Die hier weer doen,misschien wa minder dwaze literatuur lezen en zaken volgen DIE ECHT van belang zijn)
    en de “gheilige” drievuldigheid = sex ,drugs and rock’n roll ( volgens 50+ ,bijbel van Guy ke en Vandelasnotte.)
    Trouwens Johan waarom zo speken op Sp’erkes ,Guy ke Verafstoodt ineens nen “brave”.
    aah nee wacht ,’k weet het al waaraan dat da ligt,Sommige Belzen zijn echt wel drollen (faeces) ni waar?
    EnJohan ,ik lees graag uw intermezzo’s maar om eerlijk te zijn ,’k heb het ni nodig om te weten wa voor ne compleet hopeloze screwup dat uw generatie is om dan nog maar te zwijgen over het opschepperig gedrag van 50+ die denken dat ze net zo fit zijn als nen 20’er ( misschien na een lijntje of 2 van wiiteBoontjes en dan nog) ow Kareltje uit Berlaar toch????,Ik word dit jaar 40 en ik loop geen 5km op 15 min meer ( en zeker ni meer mé ne warpack,wow klinkt echt macho ,ni,)ik weet dat ,dus hopeloze 50 die meedoen aan 10 miles en toestanden : doping” ist verboten” en binnen voor’t donker.Enfin ,nog effekes en we kunnen heel deze ” snuif-spuit en slikgeneratie ” afleveren aan het bejaardentehuis.( dat komt spijtig genoeg ni voort van de rock’nroll swindle generatie,maar van drollen in menselijke gedaante die hier als mei ’68ers worden bestempeld ,En..hoe kon deze generatie tegen de Vietnam oorlog zijn .’t Heeft jullie hopeloze etters LSD en PCP opgeleverd ,of hoe een ” sociaal ” iemand toch ni bang was om door ” dealen” een ander levend wezen om zeep te helpen.
    JA 50+ DAT IS UW GENERATIE GEWEEST DIE VAN DEALEN EEN BEROEP HEEFT GEMAAKT! en 10 jaar later allemaal als grote eikels in Sillicon Valley.
    TAKE a good look at yourselfs 50+ ,cause your end is getting near and there’s absolutely nothing to be proud off!,

  15. @ eric ROSSCHEEL
    wablief?Zoude gij ni beter stoppe mé seniele praat te verkopen uit uw achterste , ik doe toch ook geen stoelgang langs mijn hoofd!
    Straf ,verleden jaar ,dood van, groot Frans socioloog ( Frans is hier nationaliteit ,geen naam ok simpletons) ben zen naam vergeten .
    Wat zei deze man ? Dat alle generatie beginnende van de 68’ers zo hopeloos zijn ,dat we de
    eerste 50 jaar geen “innofientje ” moeten verwachten.Waarom?Ik weet het en jullie?

  16. Arnout Vermeire

    Ik heb de analyse en kritiek van Sanctorum met veel aandacht gelezen. Ikzelf ben nu ook student in Gent, 20 jaar na de ‘hete lente’. Over mei 68 is er veel inkt gevloeid, maar ik heb maar weinig zo’n verhelderende stukken erover gelezen als op deze site. Voor de ‘jeugd van tegenwoordig’ en in de huidige tijdsgeest is 68 al een eeuwigheid geleden, en wordt dan ook vaak misbegrepen. Vaak geraakt men over het onderwerp niet verder dan dat het ‘wel cool’ was, dat hele gebeuren en dat er in die tijd goeie muziek gemaakt werd die nu weer in trek is. Bovendien hebben we er volgens de officiële overlevering vanalles aan te danken en zijn we volkomen lethargisch en asociaal vergeleken met de jeugd van toen. Of dat moeten we toch maar geloven.

    Dit alles wijst er eigenlijk nog maar eens op dat mei 68 (met een hoofdletter) een constructie zijn die vooral door de soixante-huitards in stand gehouden is, de invloed van deze nieuwe culturele elite zijn aan pakweg de universiteit of middelbaar onderwijs nog steeds heel voelbaar. Paul zijn opmerking hieromtrent vat dit heel goed samen:”er is nooit op zo’n authoritaire manier een anti-autoritaire geloofsbeleidenis opgedrongen”. Deze manier van opdringen werkt bovendien bijzonder effectief, hoe wijs je ‘verdraagzaamheid’ ‘zelfverwezenlijking’ ‘creativiteit’ af, hoe rebelleer je daar tegen zonder in een stompzinnig VB-verhaal te verzanden? Dit is de paradox van de hele contestatiebeweging (wat een woord!) die zich nu in het culturele domein geïnstitutionaliseerd heeft, dat gevoelens van frustratie en rebellie die latent bij de jeugd aanwezig zijn niet op een zinvolle manier geuit kunnen worden. De laatsten die dit mochten doen, waren namelijk de soixante-huitards zelf. De erfenis van mei 68 vat zich samen in twee woorden: repressieve tolerantie.

    Ondertussen wordt ik kotsmisselijk van het woord tolerantie en de mensen die het steeds maar weer als vulgaire stoplap gebruiken om critici en vrijdenkers de mond te snoeren. Je zou haast een hekel gaan krijgen aan die vrolijke schijnvrijheid die nog steeds gepropageerd wordt…maar dat zou het kind met het badwater weggooien zijn, en dat lijkt me, als we lessen trekken uit mei68 dan ook geen goed idee. Bepaalde denkers uit die periode zijn razend interessant, maar het lijkt erop dat de nazaten van mei 68 vooral heel ontolerant zijn voor personen die hun methodes van cultuurkritiek tegen hen gebruiken. De verbeelding aan de macht totdat zijzelf gesettled zijn en hun ideëen de culturele bovenbouw uitmaken, vanaf dat moment mag het stil worden. Waarmee ik maar wil zeggen; ik heb het niet te hoog op met mei 68 of de prominenten die er deel van uitmaakten. Om het maar eens met een metafoor te zeggen: in plaats van een ijzeren kooi waar zij zichzelf (en de samenleving) van dachten bevrijd te hebben, lopen we allemaal met een enkelband rond.

    Om maar te zeggen, het valt allemaal niet mee om de dag van vandaag nog te rebelleren. We kunnen onszelf dat gevoel wel geven door terug te grijpen naar replica’s van de rebellie van weleer (en dat kan zelfs bijzonder fijn zijn), maar om er echt inhoud aan te geven, kun je maar beter rusteloos blijven en niet toegeven aan geestelijke verknechting, want die doet zich voor ongeacht of dit in de vorm gebeurt van katholieke priesters, of fatsoenrakkers met een verleden in een contestatiebeweging van 40 jaar geleden.

    ps: Bumz zoefhiel, u bent een volslagen idioot en uw onsamenhangend gewauwel doet helemaal niks ter zake. Gelieve ook niet te reageren op mijn uitval, want ik heb geen zin in de woordenbrei die dàn op het scherm komt. U wordt bedankt.

  17. Arnout Vermeire

    excuseer: 40 jaar na de hete lente

  18. timmermans etienne

    De afsluiter van JS ,met de bewering dat de gedoodverfde protest partijen de laatste partijplitieke verschijningsvorm zullen zijn verontrust mij nog het meest.De optie dat zulks kan gepaard gaan met burgelijke ongehoorzaaamheid is zeker geen senario waar we zitten op te wachten .Als voorbeeld ,het is beangstigend te moeten vaststellen dat er vrijwel geen reaktie is op de nieuwe niet veilige elektronische identiteitskaart .
    De burger maalt er blijkbaar niet om ,en er is een zekere moeheid opgetreden ,spijtig!

  19. Een fraaie analyse, ongemeen scherp voor de opportunistische tovenaars van de schijn. Dat valt alleen maar toe te juichen in een tijd waarin een werkelijk emancipatorisch antwoord veraf lijkt (en is). Toch kan ik het diepe pessimisme van JS niet helemaal delen. Was er dan werkelijk niets aan van de hele emancipatiebeweging van “mei ’68”? Het ontwapenende gebrek aan een verschil in de machtsverhoudingen voor en na lijkt die vraag inderdaad negatief te beantwoorden. Resultaat: nihil. En toch stak in die dagen de vrijheid haar neus aan het venster in de vorm van de algemene staking in Frankrijk. JS beoordeelt die als een randverschijnsel, de puberale studenten maakten ‘de Renault-arbeiders’ maar wat wijs, van enige autonome politieke actie is geen sprake. De massabeweging van allerlei Fransen was nochtans het enige emancipatorische aspect van mei ’68 met een zekere oprechtheid. Wat zieligerwijze faalde was inderdaad de culturele en intellectuele beweging die het stellen van de kwestie van de macht (en dus die van emancipatie) vereenzelvigde met het gooien van straatstenen en een ‘anti-autoritaire’ eigenzinnigheid die later in zijn perverse tegendeel zou omslaan: de domeinen van de samenleving die door mei ’68 werden ontsloten (seksualiteit, muziek e.d.) werden daarmee nog niet bevrijd. Integendeel resulteerde die ontsluiting in niet veel meer dan de overname van seksualiteit, (jeugd- en sub)cultuur door een repressief-tolerant kapitalisme, zoals het dempen van een moeras of het kappen van een bos een gebied ontsluit voor landbouw. De mythe gaat dat de diversiteit aan de aanbodszijde de reflectie is van de diversiteit van wensen en grillen van de massa’s, de vraagzijde. Hier zien we exact het omgekeerde: de klandizie wordt via een gerecupereerde politieke, ideologische en culturele transformatie uitgebreid om de nood aan verkoopbaarheid te lenigen. Banaliteit, ongeïnteresseerdheid, verveling, het exorcisme van elk waardeoordeel zijn de machtige vestingsmuren die de ideologische burcht van de commercialisering afschermen. De kwestie van de macht niet stellen is ze beantwoorden: we modderen onder dezelfde machtsconstellatie aan, richting afgrond, maar dan wel in een mooi design waarin de status-quo revolutie is, sleur vrijheid is en debilititeit gelijkheid is.

  20. Bumz zoefhiel

    @ Arnout Vermeire
    Sorry jongen,maar ik ga wel even reageren; natuurlijk ben ik volkomen idioot,maak ik woordenbreien(whatever).da’s bedoelt voor mensen met verstand in hunne kop.
    Niet voor snotneuzen die zelfs ” niet meer kunnen rebelleren”.
    En als mijn reactie niet terzake is ,wat dan wel?
    Zeker van dat ge lang genoeg geleefd hebt om met mijn ervaringen en kennis te kunnen wedijverenSNOTNEUS. Gij zat nog in de kolen toen die de feiten zich voordeden die ik hier aanhaal.
    “Ik heb de analyse en kritiek van Sanctorum met veel aandacht gelezen. Ikzelf ben nu ook student in Gent, 20 jaar na de ‘hete lente’.” JUIST JA ,ik word er 40 kleine.
    Maar alléz ,ge hebt ,in tegenstelling tot of met or whatever ,deftig leren typen MET LEESTEKENS,blijkbaar.
    Volgend slachtoffer van de neoliberalen.
    Salu snotter of is vijg het betere woord voor uw sukkelgeneratie?

  21. Aan Fuc Ktomuch ( Bumz Ufhiel)

    Trek het je niet aan jongen, Sanctorum schrijft ook veel taalfouten.
    Ipv Rood Boekje: groen Boekje eens lezen Johan..

    Chico

  22. Het moet toch wel gezegd : Johan Sanctorums’ essays lijken wel tsunami’s die geen enkel heilig huisje – oud of nieuw – rechthoudt… Ofschoon ik veel eerder voor de aanpak ben van “sereen” aan “Het Model” te werken van waar je dan wel positief in gelooft, ttz veel eerder je boodschap positief te formuleren en dus maquettes op te trekken over wat je vóórstaat ipv wat je hindert… heb ik gaandeweg ook wel geleerd dat het soms toch zinloos is om op drijfzand te gaan bouwen of verder te borduren op de makke en wakke gronden van anderen…

    Johan Sanctorum zal dan heel zeker zijn functie hebben, denk ik zo… Hjj houdt mensen wakker of ‘maakt ze wakker’… Hij bulldozert door vele porceleinen winkels… De schade is aanzienlijk… Soms is het intrappen van deuren het enige wat je nog rest… Deze samenleving lijkt immers in een dodelijk vorm van somnambalisme – overgaand in comateuze toestand met finaal de dood als eindfase – terecht te zijn gekomen waarin vage dromen steeds met baxters tot leven worden verwekt…

    Mei 1968 lijkt voor sommigen zoals het jaar O… Toen pas is de wereld ontstaan… Het is deze generatie die in Belgie en in Vlaanderen (nog steeds) de lakens uitdeelt… Pim F. heeft over deze elite – nog vóór hij in Nederland werd neergelegd – heel rake dingen gezegd…

    Ze hadden hun geloof, hun utopie…

    Het probleem hiervan is dat het snel al evengoed dogmatisch wordt, met allerlei bijhorende ‘nieuwe heilige huisjes’… en wat geleidelijk aan zelf immens onverdraagzaam wordt of selectief verontwaardigd met allerlei “intoleraties” resp. “verdraagzaamheden” omgaat…

    Toch snap ik dat je soms een welbepaald “wishfull thinking” dient aan te houden want allerlei ” a priori” negativistische zelfvervullingsprofetie-effecten wedijveren al evenzeer om de gunst van het ‘gelijk hebben’… Je moet het een kans geven…

    Maar waar begint of eindingt de naiviteit respectievelijk de tolerantie omtrent zich duidelijk aftekenende evoluties die nopen tot een mentaliteitswijziging en in feite aansturen tot terdege door te voeren rectificaties van oude dromen, plannen die finaal verworden zijn tot niets meer dan wanen en illussies van een elite die zichzelf blijft denken en zodoende krampachtig in stand tracht te houden?

    Sluit dus niet zomaar je ogen voor datgene dat je ‘selectief waarnemend’ helemaal niet gezien wilt hebben… “Open je ogen voor de naiviteit ze sluit”…

    Johan Sanctorum lijkt een wervelstorm en vernietigt alles wat zich op zijn weg aanbiedt als “pulp ficion”… Hij spaart niets of niemand…

    Het is niet echt mijn stijl, of deels toch wel? Mij werd ooit verweten – of moet ik het eerder als een compliment opnemen – dat ik open deuren instampte.
    Finaal ben ik evenwel een bouwer, iemand die veeleer begeesterd is door iets, meer dan zijn tijd te verliezen aan dingen die hij hekelt. U toch ook, niet? Of vinden deze mensen de weg niet naar voorliggend webblog?… In feite heb ik een bloedhekel aan satire, sarcasme en cynisme. Deze webomgeving is in feite niet direct “mijn ding”…

    Maar soms is het nodig om te ontzenuwen, te ontkrachten, om alles tot zijn ware proporties en ongemaskerde gezichten te herleiden… waarbij men gerust “een kat een kat mag noemen”…

    Eerst “demolition” van al datgene wat insé onhoudbaar is geworden en die goede evoluties doen stagneren (of totaal verhinderen)…

    Daarna komen de opruimertjes en pas daarna is het zinvol om iets te gaan optrekken, iets op te bouwen… Ik situeer me bij die laatste groep…

    Alles begint immers steeds met een enorme waslijst van indicaties waarmee je rekening hebt te houden, dan volgen de blauwdrukken, van ‘first’ tot ‘final draft’… die je dan proefdraait doorheen een computersimulatie… “Previsualisatie” heet dat in de filmmakerswereld… In “serious gaming” heb je zoiets als “Civilizations”-spelen… Je bouwt dan werelden op… De meest serieuze spelen op dat vlak geven je tal van indicaties waarmee je rekening hebt te houden… De programmamakers zijn daarin soms spitsvondig… In het aanreiken van dat soort “overwegingsparameters” zou ik enorm ‘floreren’. Voor mij hoeft evenwel heel die wedren-tegen-elkaar-op niet maar het is niet slecht om intussen ook niet al te naief te zijn…

    Ik voel wel mee met die 68-generatie maar ze hebben zichzelf in een roes gedreven en bewaken de eigen club met al haar tot dogma’s verwordde “idealen” en “geloven” en “verwachtingen” en “hopen”… Deels voel ik wel met hun mee maar je moet dan wel steeds tussen de lijntjes inlopen… Dat heb ik nooit gedaan. Ik heb me gedurende decennia “ingegraven”… ‘ter overleving’…

    In hun “ouder worden” hebben zij zich ook immers allemaal “geplooid” naar de wetmatigheden van de harde wereld… Kunnen ze daarmee wel leven? Hebben ze daarmee ooit wel echt vrede genomen? Ik denk het niet…

    Mei 68… Ik was toen ampter 7 jaar en we hadden toen ook al geen TV thuis. Heel die revolutie is aan me voorbij gegaan… Ik speelde toen met de autootjes van matchbox of met soldaatjes van airfix… of met de knikkers en ravotte in de terkamerenabdij te Elsene.. Ik heb de VUB nog zien optrekken en heb de “campus oefenterrein” nog gekend zoals het eertijds door de rijkswacht te Etterbeek werd gebruikt. Ze leerden daar chargeren te paard… Als scouts gingen we toen nog spelen op dat braakliggend terrein…

    Het wordt hoog tijd dat deze generatie ’68 de skepter uit handen durft te geven… Ze houdt immers nu al te zeer een gunstige evolutie tegen… “De tijd van toen” : daar heeft de aankomende nieuwe generatie geen boodschap aan… Die nieuwe generatie staat voor haar eigenste nieuwe uitdagingen van de XXI-ste eeuw… De wereld is “mentaliteits”-matig ontzettend veranderd. Immense onverschilligheid, totaal menselijke willekeur, het insé opblazen van een aantal fundamentele humane principes, en het cryptonazisme – als 8ste tot vijfde kolonne van het histroisch nazisme – én dit zowel in modern “links” en “rechts” – zijn jammerlijke schering en inslag…

    Rockgroepen van weleer herenigen zich om “die goede oude tijd” terug te brengen… Finaal heeft het allemaal iets oubolligs… iets dat niet meer mee kan met de huidige tijd… Of zijn de centen op en dient daarom de oude vergane glorie uit de kast gehaald te worden?… Soms is het wat zielig om +60-ers nog uitgedost te zien als waren het nog adolescenten… STraks verschijnen ze met een rolstoel en baxters op het podium, nog steeds “hun grote gelijk” aan de nieuwste generaties als missionarissen verkondigend…

    Het is aan de nieuwe generaties… Geef die skepter nu eens af vooraleer anderen ze je afhandig maken…

    Ik zie geen heling in het neoliberaal discours noch toekomst in al te zweverige utopia-modellen…

    Blijkbaar heeft Flower Tower van weleer zich finaal met “de economie zoals ze is” verzoend… Ik hou evewel niet van deze fusie… maar dat zal dan wel aan mezelf liggen…

    Mei 1968… We zijn nu 2010… dus 42 jaren later…
    Het is hoog tijd om te bezinnen… dames en heren 68-ers… En geef die fakkel verdomd eens door en ‘geniet van je ouwe dag’… en laat anderen hun eigenste toekomst – en die van hun directe nzazaten – bepalen…