Maandelijks archief: april 2012

Over instincten, losse handjes , (slechte) smaak, en het einde van de wereld

In een vorig leven heb ik twintig troosteloze, vervelende maanden mijn broek gesleten op de VUB-administratie, bij wijze van burgerdienst. Dat was het alternatief voor 10 maanden schacht spelen. Nochtans waren er momenten van warmte in die ijstijd. Een ervan heette Rita (fictieve naam). We konden goed opschieten met elkaar, want we begrepen perfect in welk stuk we speelden. Rita was deftig getrouwd, maar tegelijk de vriendin (sommigen zeiden: de hoer) van het diensthoofd, een professor burgerlijke bouwkunde.

Hoe die relatie is ontstaan, daar heb ik geen weet van, maar wel begreep ik dat Rita, te laag geschoold om ooit hogerop te geraken in die Kafka-toren, het gewoon plezant vond om de professor rond haar vinger, en wie weet rond wat nog allemaal, te winden. Het was sport en spel in een door-en-door saaie omgeving. En per slot van rekening was hij ook de hoogste in rang. Macht die erotiseert?

Dozen Viagra

Het was ook in die tijd dat ik Desmond Morris begon te lezen en inzag hoe archaïsche gedragingen en structuren doorwerken in onze moderne samenleving. De samenhang tussen (mannelijke) macht en seksualiteit hoort daarbij. En sorry als ik nu feministen op de lange tenen trap: vrouwen en meisjes hangen rond de leider, ze zijn er biologisch toe geprogrammeerd, laten we het “instinct” noemen. In termen van evolutie is dat volkomen redelijk: de sterkste genen moeten doorgegeven worden, het alfadier mag dus met alle wijfjes paren, terwijl de rest gewoon toekijkt of zich aftrekt. Niemand van de andere mannen dacht er dus ook maar aan om iets bij Rita te proberen: ze hoorde toe aan het beste exemplaar én de hoogste in rang. Alleen de fitsten zullen surviven.

De macht ligt niet meer bij de sterksten, maar eerder bij lepe, seniele, soms zelfs achterlijke gamma-dieren, waar vrouwen zich dan uiteraard aan mispakken.

Dat biologisch gegeven lijkt nu echter flagrant in tegenspraak met wat we vandaag rondom ons zien. Jos Ghysen, zelfs in zijn beste tijd, een fit exemplaar?? Of Pol Van Den Driessche: zo’n ouwe snoeper,- daar heeft de evolutie toch niks meer aan? Of zelfs Dominique Strauss-Kahn, het absolute prototype van het seksuele roofdier, die overleeft toch enkel nog op dozen Viagra? Dun zaad van slechte kwaliteit druipt uit deze verhalen.

Er lijkt dus toch iets mis met de klassieke antropologische theorie, want de macht ligt niet meer bij de sterksten, maar eerder bij lepe, seniele, soms zelfs achterlijke gamma-dieren, waar vrouwen zich dan uiteraard aan mispakken. Exemplaren die bijvoorbeeld in een wolvengemeenschap al lang uitgestoten zouden zijn, wegens nutteloos en zelfs nefast voor het voortbestaan van de roedel en de soort.

Animal farm

De verklaring komt van de culturele antropologie, en wel in de theorieën van o.m.  Robert Leonard Carneiro (New York, 1927). De overgang van nomadische jagersgemeenschap naar sedentaire landbouwvestiging is in zijn visie cruciaal.

In de op dierlijke gemeenschappen lijkende jagerscultuur klopt de logica perfect dat de genen van de opperman moeten doorgegeven worden. Zijn natuurlijk leiderschap is gebaseerd op reële fitheid, intelligentie, mogelijk zelfs communicatieve vaardigheden om de groep samen te houden. Hij heeft dus ook een natuurlijk sex-appeal, door de vrouwen van de stam opgesnoven en beantwoord. Hier heeft de relatie tussen macht en seks echt zin.

Maar in de landbouwgemeenschap, ontstaan pakweg 10000 jaar geleden, zien we een ander soort opperhoofden opduiken. Het gaat dan niet meer om kracht, maar om het bezit van zoveel mogelijk varkens en koeien. Dit ontstaan van rijkdom en ongelijkheid, door Karl Marx veel later gedefinieerd als de “oorspronkelijke accumulatie van kapitaal”, brengt de grootbezitter aan de top van de hiërarchie. Hij is daar geraakt via netwerking, onderhandelen, bluf, diefstal, eventueel trouwen met de juiste partij,- alle mogelijke strategieën die zijn fundamentele biologische ongeschiktheid moeten verdoezelen.

Het oppervarken, Napoleon genaamd, is een niet mis te verstane verwijzing naar de moderne leider die in de jagersgemeenschap niet de minste kans zou maken.

Later groeien de landbouwnederzettingen uit tot steden, en nog later tot staten. Alle zijn het vormen van een ontaarde gemeenschap, waarin de leiders macht uitoefenen die niet meer aan hun biologische status beantwoordt. Daarom moeten ze hun toevlucht nemen tot grootspraak, propaganda, naast uiteraard regelrechte dwang en repressie. George Orwell beschrijft zo’n gedenatureerde gemeenschap in de politiek-satirische roman Animal Farm (1945). Het oppervarken, Napoleon genaamd, is een niet mis te verstane verwijzing naar de moderne leider die in de jagersgemeenschap niet de minste kans zou maken. Vandaag herkennen we deze boerderijpatriarchen dan ook moeiteloos in de politici: lelijke, vunzige  mannetjesputters die het alfadier spelen en zowaar nog een soort “sex-appeal” verwerven ook.

Slechte smaak

We leven dus thuis, op de werkvloer, in de sportvereniging, op elk sociaal niveau, nog in het antropologisch paradigma van de jagende nomade, terwijl we dat al lang niet meer zijn, en onze biefstuk in de supermarkt gaan halen. Door de verlengde levensverwachting worden mannen aan de top ook oud,- ouderdom is zelfs een vereiste: we leven in een gerontocratie, de cruciale beslissingen die vandaag op deze planeet genomen worden, komen uit verkalkte breinen.

De cultus van het lichaam, de spierversterkers, fitness, e.d. brengen de jager niet terug, hooguit slechts een pastiche. Dat kan niet anders dan leiden tot regelrechte rampen, naast vertekende sociale relaties en perverse machtsverhoudingen. Waarvan de zgn. “ongewenste intimiteiten” maar een klein aspect zijn. Alleszins moet men dan de moderne affiniteit van vrouwen met macht als een universele vorm van slechte smaak karakteriseren. Een biologische absurditeit. Ze zorgt er ook voor dat het van kwaad naar erger gaat. Want als Jos Ghysen en Ireen Houben zich zouden voortplanten –wat de hemel behoede-, dan ontstaat er in plaats van een evolutie een devolutie: de slechtste, gebrekkigste exemplaren met de meligste radioprogramma’s geven hun genen door, en maken deze wereld tot een steeds slechtere plek.

Dat is in wezen het drama van de cultuur: 99% van wat zich in de bovenste regionen van de samenleving bevindt, is nefast voor het voortbestaan van de menselijke soort. De instinctieve afkeer van de “gewone man of vrouw” tegenover politici, maar ook kunstenaars, journalisten, etc, ook wel “het establishment” genoemd, berust op een natuurlijke reflex tegen die ongerijmdheid. De elite bestaat uit biologisch onwaardige individuen die via hun status wijfjes trachten te bemachtigen. Soms loopt dat catastrofaal af, dikwijls echter lukt die strategie,- kijk maar naar het typische fenomeen van de bejaarde BV die met een jonge vrouw trouwt. Terwijl het toch ondenkbaar is dat ze zo iemand van de straat zou rapen.

De politieke dynastieën, die alhier te lande zo welig tieren, wijzen op dezelfde fatale devolutie van biologisch niet te verantwoorden macht die letterlijk wordt doorgeërfd.

Vrouwen aan de macht?

Slut WalkHoe moet dit eindigen? Niet de “ongewenste seksuele intimiteiten” zijn het probleem, wel het pervers fenomeen van de macht op zich, waardoor juist de lelijkste, zwakste en domste exemplaren de hiërarchie domineren, en ons versneld de verdoemenis injagen. Een terugkeer naar het jagersbestaan is niet meer aan de orde: we zijn gewoon met teveel en het geheugen kan niet gewist worden, zelfs al zouden we alle boeken verbranden,- een oplossing waar ik lang in geloofd heb.

Dat is in wezen het drama van de cultuur: 99% van wat zich in de bovenste regionen van de samenleving bevindt, is nefast voor het voortbestaan van de menselijke soort.

Een rustige en gecontroleerde uitdoving van de menselijke soort lijkt de beste oplossing: onze rol op deze planeet is uitgespeeld. Voor die collectieve euthanasie zou het feminisme kunnen zorgen: vrouwen kunnen  de macht overnemen, bij wijze van curatorschap in een biologisch faillissement. Een alternatieve genenselectie, door het matriarchaat bepaald, kan dan nog enige leut opleveren, terwijl verdere overbevolking en mannelijk-seksuele aberraties vermeden kunnen worden. Lees dit aub niet als pessimisme: pas een collectieve catastrofe, als ultiem uitwerpsel van het mannelijk oppervarken, is het doemscenario.

Vrouwen aan de macht? Met plezier,- het zal wel de laatste bladzijde in de geschiedenis zijn. Alleen gewenste intimiteiten zijn dan nog aan de orde. Over and out!

Johan Sanctorum

Advertenties