22 maart, een jaar later: de slachtoffers staan in de kou, de grote sponsors van de terreur blijven uit het vizier

metro2

De terreuraanslagen in Zaventem/Maalbeek zijn straks een jaar oud. Het gerechtelijk onderzoek verloopt traag, zoals altijd in België. De voortvluchtige hoofddader, Oussama Atar, het “brein” achter de aanslag, loopt nog altijd vrolijk rond en bezocht vorige zomer zelfs zijn familie in Brussel, zo weet de alwetende staatsveiligheid. En de beveiliging op onze nationale luchthaven is volgens insiders nog altijd zo lek als een zeef.
Ondertussen keren de Syriëstrijders terug en boomt de sympathie voor IS onder allochtone tieners, zo rapporteren de middelbare scholen: we zijn nog niet aan ons nieuw patatjes, zegt een bekend Vlaams spreekwoord.
Een ander verhaal is de schandalige traagheid waarmee de slachtoffers van 22/3 worden vergoed. Het Slachtofferfonds van de overheid treedt namelijk pas in werking… als de verzekeringsmaatschappij het dossier rond heeft en uitbetaalt. Maar dat gebeurt met mondjesmaat: na het trauma van 22 maart volgt de Kafkaiaanse terreur en de financiële kaalpluk van de mensen die de pech hadden op dat moment op de luchthaven of in dat metrostation te zijn. Hoe nalatig kan een systeem zijn.

De expert komt langs

slachtofferIn theorie is het nochtans simpel. Een verzekering neem je om, zoals het woord het zegt, je te verzekeren tegen zware financiële dobbers ingevolge een tegenslag. Het kan dan gaan om fysieke, materiële of psychische schade. De filosofie van het systeem is, dat elke klant/verzekerde bijdraagt in een grote pot van waaruit schade kan vergoed worden.
Daar horen veel kleine lettertjes bij, die we niet allemaal lezen, en die pas boven water komen als er ook echt moet uitbetaald worden. Verzekeringsmaatschappijen zijn namelijk bedrijven die winst moeten maken, en dan is het van belang om zo veel mogelijk polissen te verkopen en zo min/zo traag mogelijk uit te betalen.
Maatschappijen zoals AXA (maar die natuurlijk niet alleen) hebben daar een handje van weg: je moet netjes op tijd je jaarlijkse factuur betalen, doch ho maar als er moet uitgekeerd worden. Een cruciale rol speelt de gerechtelijke expert die,- dat fenomeen is gekend,- dikwijls zakelijke banden heeft met de verzekeringsmaatschappij, en vrijwel altijd probeert de schadeclaim te minimaliseren. Vooral slachtoffers van zware verkeersongevallen kunnen ervan meespreken: een trage administratieve mallemolen, een expert die intimiderende vragen stelt en uiteindelijk een verslag indient waarin iemand met maar één been werkbekwaam wordt verklaard. Komaan zeg, niet flauw doen, mijnheer.
Het is een criminele praktijk waar de overheid maar geen paal en perk aan stelt. Ook voor de slachtoffers van de terreuraanslagen van 22 maart 2016 is het devies: dure ziekenhuisfacturen voorschieten en bang afwachten. Amlin, de verzekeraar van de luchthaven, is hier de voornaamste speler. Ook deze maatschappij staat bekend als een slechte betaler die zijn verantwoordelijkheid met alle middelen probeert te ontlopen.

Minister van Volksgezondheid Maggie De Block (Open VLD) erkent het probleem: “Bijna een jaar na de aanslagen is minder dan vijftien procent van de geraamde schade vergoed. En van slechts achttien procent van de mensen die een dossier konden indienen, is het dossier al volledig behandeld. De verzekeraars laten deze mensen in de kou staan.” (HLN, 8/3/17).
De Block noemt geen namen van maatschappijen, ik heb er in deze column al twee genoemd, laat de dagvaardingen maar komen. Misschien gaat het nu wat vooruit, omdat een paar slachtoffers hun verhaal mochten doen in de media. Maar dat verandert ten gronde niets. Als boterhammen eten op de trappen van de kerk een gasboete oplevert, zou de overheid beter ook eens werk maken van malafide verzekeringsmaatschappijen en partijdige experts. Verzekeringen zouden moeten gedwongen worden om snel uit te betalen, op straf van nietigheid van hun licentie. Eventueel kan het bestaande Slachtofferfonds, met een minimum aan bureaucratie en lokaal verankerd via de OCMW’s, de ziekenhuisfacturen voorschieten en verhalen op de verzekeraars.
Kortom: de overheid mag een tandje bij steken.

De Grote Moskee van Brussel

Saudi2Een nog boeiender doordenker levert de vraag op naar de echte verantwoordelijkheid achter de 22/3-aanslagen. Daar kunnen de verzekeringsmaatschappijen zich dan misschien mee bezig houden, na het uitbetalen van hun cliënten: afgezien van de opsporing van de daders, wie kan en moet er nu financieel opdraaien voor al dal leed?
Dezelfde dag nog, 22 maart 2016, eiste Islamitische Staat de aanslag op via een persmededeling die stelde dat “bij de gratie van Allah en zijn goedheid, een geheime cel van soldaten van het kalifaat zich naar België heeft begeven, de kruisvaarder die niet ophoudt de islam en de moslims te bekampen”. Wel kijk, dat is duidelijke taal. Bij het in snel tempo inkrimpende kalifaat zal misschien niet veel meer te rapen zijn, maar des te meer bij zijn hoofdsponsor, Saoedi-Arabië.
Onderzoeksjournalisten en financiële experts zoals Andrew Tabler van het Washington Institute for Near East Policy, hebben al lang uitgevlooid dat het geld om Islamitische Staat op te starten via Koeweit voornamelijk uit Qatar en Saoedi-Arabië kwam. Het kan voor een gehaaide advocaat à la Sven Mary niet moeilijk zijn om via die geldstromen de Saoedi’s verantwoordelijk te stellen voor de aanslag van 22 maart. Doen die gangsteradvocaten ook eens iets maatschappelijk nuttigs.

Leuk om weten daarbij is, dat de Amerikaanse Senaat in 2016 al een wet heeft goedgekeurd die aansprakelijkheidsstelling van een buitenlandse staat voor terrorisme mogelijk maakt (“Justice Against Sponsors of Terrorism Act”). In die zin kunnen Amerikaanse staatsburgers de Saoedische koning Salman bin Abdul-Aziz Al Saud (geschat privévermogen alleen al: 20 miljard dollar) voor de rechter dagen wegens verantwoordelijk voor de aanslagen van 9/11. In de praktijk is dat dode letter gebleven en Obama wou er niet van weten. Maar niets belet ons om daar ook een wettelijk kader voor te scheppen, inclusief de eventuele naasting van Saoedische bezittingen op ons grondgebied bij een veroordeling. Andermaal: de overheid mag een tandje bijsteken, ondanks de voortreffelijke banden tussen het Belgische en het Saoedische vorstenhuis.

Brussels, a view from the skyDat brengt ons weer bij de Grote Moskee van Brussel en de Saoedische sponsoring van het Europese salafisme. Het opzeggen van de 99-jarige erfpacht van de Grote Moskee, broeihaard van Jihad-retoriek, kan al een goed begin zijn, en een kei van een statement. Ooit was het een museale plek in het Jubelpark, maak er opnieuw een museum van, voor mijn part gewijd aan Arabische kunst en dan liefst van vóór de periode dat zinnelijke taferelen in die cultuur taboe werden.
Die wapenleveringen kunnen we dan wel op onze buik schrijven, en die Saoedische investeringen in de Antwerpse haven ook, maar met een land dat slachtpartijen op onze mensen en op onze eigen bodem financiert, doe je toch geen zaken?
Het terrorisme is één probleem, maar de empathie jegens de slachtoffers, de efficiëntie waarmee we het puin ruimen, en het ethisch fatsoen waarmee we schurkenstaten durven benoemen, is een tweede uitdaging. Heeft het Belgische raderwerk überhaupt nog tandjes om bij te steken? Ik vrees ervoor.

Advertisements

6 Reacties op “22 maart, een jaar later: de slachtoffers staan in de kou, de grote sponsors van de terreur blijven uit het vizier

  1. Ben Mosoel

    Wat me bijbleef van het VRT-verslagje over de getuigenis van de Directeur van de Grote Moskee voor de commissie terreurbestrijding, is dat de moskee hulp geeft aan armen, zieken en mensen in nood. Ik kan me voorstellen dat in een stad als Brussel het niets ontziende, ikzuchtige roofkapitalisme – nog meer dan elders – de wet stelt. In dat verband moet men het eens hebben over de feodalisering van de publieke ruimte, met een toenemende migrantenpopulatie waar de ontworteling in het oog springt en waar hangjongeren het uithangbord van vormen – wat zich ook manifesteert in kleinere steden, weliswaar op kleinere schaal! Met kapitalistische gadgets als dure auto’s, fancy smartphones en lawaaierige bromfietsen veroveren aankomende ‘warlords’ – net zoals in de vroege middeleeuwen – hun territorium, waarmee het pad wordt geëffend voor drugdealers en banditisme, met in de verte nog de ‘jihad’ in zonovergoten, mediterrane gebieden, als trefpunt voor ontwortelden en gedesoriënteerden, waarvan de sociale banden, die het leven moesten normaliseren, werden doorgeknipt, om verder door het leven te kunnen gaan als een troep huurlingen zonder een gemeenschappelijk vaderland. Van politici die zich hier bij ons in allerlei bestuursorganen weten te nestelen en er zich te goed doen aan de vleespotten, en als maffiosi voor een gemeentelijke verhoorcommissie worden gebracht, moet men geen heil verwachten, ook al verspreidt men waar rood troef is de blijde boodschap : “Minder cumul. Politici mogen voortaan minder verdienen!”
    Onze afhankelijkheid van olie uit de OPEC-landen heeft ervoor gezorgd dat uit de pipeline meer dan zuiver olie komt, en dat is niet bepaald een islamitisch milieudiscours. De islam fungeert als rode lap, maar is eigenlijk het enige lichtpunt dat er is. Ik wens hier niet de advocaat van de duivel te spelen maar de bezielers van dit geloof zijn in bepaalde moskeeën misschien wel verplicht om een hogere toon aan te slaan en een ander theologisch discours te brengen, en wel door het verschijnen in het straatbeeld van een mohammedaanse subcultuur, die zich te midden van de heersende roddelcultuur van het internet een vaste stek heeft weten te veroveren en waar alleen nog de badge “Ik ben een radicale moslim en daar ben ik fier op” ontbreekt. Een religieuze traditie zoals de islam biedt immers geen kant-en-klare oplossingen voor de problemen van vandaag. Ook heerst buiten de muren van de moskee losbandigheid en wordt deviant gedrag gepropageerd. Waar men het vroeger over m/v had, heeft men het nu over m/v/x, ook op plaatsen waar men het niet zou verwachten (buiten de arbeidsbemiddeling). Wat te denken van een folder die in een stedelijke agglomeratie wordt verspreid ter gelegenheid van de opening van een nieuwe openbare bibliotheek met een toelichting van de schepen(e) van cultuur, waar onder de hoofding ‘Een aparte jongerenbibliotheek’ als een van de nieuwigheden wordt aangekondigd : “Speciaal voor m/v/x van 13 tot 18 jaar is er een aparte ruimte”? Zou het ook niet kunnen dat het ondertussen hier zowat ingeburgerde homohuwelijk (met alle rechten eraan verbonden) nog steeds velen tegen de borst stuit en elke dialoog bemoeilijkt, en dit niet alleen in de moslimwereld?
    De Franse socioloog Emile Durkheim (Epinal, 1858 – Parijs, 1917), die geboren werd in een streng Joodse familie, aanvankelijk rabbijn wilde worden, maar later in zijn jeugd ongelovig werd, heeft veel nagedacht over de voordelen van sociale banden. Bij het verklaren van het verschijnsel religie is het uitgangspunt van deze socioloog dat het ontzag dat gelovigen ervaren in het contact met het sacrale geen zinsbegoocheling is. In het aanbedene vereert de gelovige eigenlijk een anonieme, onpersoonlijke kracht, die volgens Durkheim niets anders dan de samenleving zelf is. Een belangrijke functie van de godsdienst bestond volgens hem in het bevorderen van de sociale cohesie. Religie kon niet verdwijnen, het kon alleen veranderen (Wikipedia).
    Anderzijds zorgt de beleving van de islamitische tradities zonder verdere cultuurhistorische duiding en zonder verankering in een gemeenschappelijke identiteit er voor dat de Vlaming al snel in de anti-islamval trapt. Niet vergeten dat buiten de geloofswereld het consumentisme floreert, gezien ons economische systeem nog altijd kapitalistisch is, waarvan politiek links denkt dat men het niet louter mag zien als iets dat men moet bestrijden, maar als een systeem waarvan men de verwezenlijking in zijn voordeel moet ombuigen, een overgangsfase. Maar wat met de Belgische federale staat, die ondertussen zowat de staatskapitalist ‘par excellence’ geworden is? Zie maar naar het wagenpark (hogere middenklasse) waarmee men het volkseigen plebs de handen vol steekt, zodat het liever een blauw uniform aantrekt met wapengordel en toebehoren dan dat het gaat zweten in de hoogovens van een staalfabriek! Men kan zich afvragen waar het geld van de Islamitische Staat vandaan komt, maar men kan dit met evenveel recht doen voor de ‘maximum surveillance’ staat, die hier voor onze ogen wordt neergezet, en waar anarchie enkel dient als rechtvaardiging ervan. Wetten of verordeningen worden door diegenen die het federale gezag belichamen zelf met de voeten getreden of anarchie wordt oogluikend toegestaan. Bestrijders van diamantfraude worden aangehouden en later door een rechter gedeeltelijk vrijgesproken, zodat aan de geur van gerechtigheid een reukje blijft hangen. Risicowedstrijden bij het voetbal dienen als rechtvaardiging voor het achter de hand houden van dispositieven met gewapende manschappen en rollend materieel ter handhaving van openbare orde. De rellen met voetbalsupporters zijn trouwens ook een goed voorbeeld van feodalisering (zie T.V.-beelden EK 2016). Het voetbal dat net als de wielrennerij is verbonden met een enorme marketing, wat ook zorgt voor gokparadijzen, is er met de steun van de openbare omroep en verzuilde media!
    Wat tenslotte al die heisa met verzekeringen betreft, waarom kan de staat – zoals het een goede huisvader betaamt – het niet geregeld krijgen dat alle onderdanen voldoende verzekerd zijn? Hoeveel mensen worden niet in het ootje genomen door hun verzekeraar en kunnen na een ongeval achter de centen fluiten waar ze recht op hebben? Assuralia, qu’est-ce que c’est?
    De Duitse geschiedfilosoof en cultuurhistoricus Owald Spengler (Blankenburg, 1880 – München, 1936) dacht er zo over :
    “EINE MACHT LÄßT SICH NUR DURCH EINE ANDERE STÜRZEN, NICHT DURCH EIN PRINZIP, UND ES GIBT DEM GELD GEGENÜBER KEINE ANDERE. DAS GELD WIRD NUR VOM BLUT ÜBERWÄLTIGT UND AUFGEHOBEN.”
    Nog een lange weg dus voor de jonge Nederlandse politicus met de naam Jesse Klaver, die zorgde voor de spectaculaire stemmenwinst bij de groenen, die nu de grootste partij in de hoofdstad van Nederland zijn! Het nieuwe Europagebouw waar de E.U.-leiders gaan ‘cocoonen’, met de vele lampjes aan van een reuzengrote lantaarn, in de omgeving van kantoortorens die er al jaar en dag grotendeels leegstaan, lijkt niet echt een bestemming voor bakfietsboys!
    The show must go on! Hoe zegt men dat in ’t Arabisch?

  2. Prachtige reportage!

  3. Een correctie : ik wil de verzekeringsmaatschappijen niet perse goedpraten, maar het oplichten van verzekeringsmaatschappijen is in dit land een wijd verspreide kwalijke gewoonte. Vandaar experts, bureaucratie en tijdrovende procedures. Verder moet je ook in gedachten houden dat het bepalen van schadevergoeding in sommige dossiers niet simpel is, en dat geldt zeker voor terreur, waar er -gelukkig- weinig precedenten voor zijn en waar men geen ervaring mee heeft. Ik kan me voorstellen dat er niet zozeer discussie is over medische kosten die makkelijk aantoonbaar zijn, maar wel over morele schade. Misschien zijn sommige slachtoffers in deze niet erg realistisch. Ook het bepalen van een invaliteitsvergoeding kan pas nadat de medische behandeling is afgesloten. En dat wordt door de artsen bepaald . Je moet eigenlijk de concrete inhoud van elk individueel dossier kennen vooraleer te oordelen. Slachtoffers ventileren via de media op.zeer algemene wijze hun ongenoegen, en geven hun visie. Beroepsgeheim, discretieplicht en de technische, medische en juridische complexiteit maken het geven van een klaar en duidelijk publiek antwoord van de verzekeringmij. in een concreet individueel dossier heel moeilijk en delicaat, en eigenlijk onmogelijk. Je kan toch niet zomaar het individueel dossier van een slachtoffer zomaar open en bloot in de pers gooien… Opletten met veralgemenende en overhaaste conclusies dus. Ik vind dit eigenlijk slechte journalistiek omdat er uitspraken gedaan worden zonder dat de journalist zich bij alle betrokken partijen terdege, objectief en in detail heeft geïnformeerd. Dit jump to conclusions gebeurt in onze pers overigens systematisch, zeker als een van de betrokken partijen een perfide kapitalistische ondernemingen is.

  4. Peter Calluy

    Helemaal juist Johan…..

    hartelijk Peter Calluy
    de eerste invalide radicalisering expert van België 😅

  5. Er bestaat een fundamenteel verschil tussen een schadeverzekering en een sommenverzekering. De eerste vergoedt schade die iedereen mogelijkerwijs met een zelfde graad van waarschijnlijkheid kan overkomen en de tweede zal een bepaalde som uitkeren op een vooraf niet te bepalen tijdstip. De onzekerheid van beide toekomstige gebeurtenissen behoort tot de essentie van het verzekeringswezen. Alles wat daarvan afwijkt, heet beter belasting, taks of overheidsbeslag.

    In tijden van GPS en satellietnavigatie wordt het ontstaan van de schadeverzekering al eens vergeten, maar wanneer in de Gouden Eeuw specerijschepen naar de Oost langer dan een jaar met kaart en kompas onderweg waren, moesten die stuk voor stuk wel volledig zeewaardig opgetuigd aan hun reis beginnen om überhaupt verzekerd te kunnen worden. Indien er gemiddeld één van de tien uitgezonden VOC-schepen halverwege in een storm verging, mocht immers niet al van bij afvaart hebben vastgestaan welk varend wrak precies op de klippen zou lopen bij het ronden van Kaap de Goede Hoop, alwaar de kabeljauwskelder van haaien wemelt.
    Schade kan evenmin verzekerd worden bij verschillende maatschappijen om meer dan een keer de opgelopen schade vergoed te krijgen. Degene die uiteindelijk verantwoordelijk gesteld wordt voor het ontstaan van schade (dus iets anders dan een natuurramp), moet zelfs de oorspronkelijke vergoeding aan het slachtoffer terugbetalen aan diens verzekeringsmaatschappij. Vandaar de verplichting om elke chauffeur op te zadelen met een autopolis, zo betaalt de ene maatschappij aan de andere. Want de overmoedige bestuurder in de knalrode sportwagen met een jong rijbewijs op zak, zal de rest van zijn leven lang niet genoeg verdienen om alle schade die zijn zware voet veroorzaakt zelf op te hoesten.

    In tegenstelling tot een schadeverzekering zal de levensverzekering van haar zevende echtgenoot aan de legendarische zwarte weduwe veel meer vergoeden dan een eenmalig meetbaar verlies. Zulk soort verzekering keert namelijk altijd een voorafbepaalde som uit, op hun vooraf niet bepaalde overlijdensdatum …

    Wat we echter meemaken in de nasleep van de aanslagen, is een door elkaar gehaspel van beide soorten verzekeringen. Schade is schade en dood is dood, dat is duidelijk. Maar een beetje verder is de materie ingewikkeld genoeg om niet alleen wereldvreemde rechters op het verkeerde been te zetten. Want is bijvoorbeeld een arbeidsongevallenverzekering een schadeverzekering of een sommenverzekering? Rechtspraak beslist als naar gewoonte soms in de ene en soms in de andere richting. Er bestaat ook nog een algemeen principe dat oorlog en oproer net als atoomongevallen geen verzekerbare risico’s zijn. Terreur en aanslagen zijn zoals de klimaatverandering volledig nieuwe parameters op verzekeringsvlak.

    Vadertje Staat dan maar in eerste instantie aanspreken om ervan af te zijn? Van drie verantwoordelijk te stellen en morsdode keien zullen we inderdaad het vel niet kunnen afstropen, dus uiteindelijk zijn dan u en ik erbij. U en ik die, laten we eerlijk zijn en los van empathie, met heel die zaak eigenlijk niets te maken hebben, ondanks wat men ons al een heel jaar wijsmaakt. Wijlen nonkel pater in de missies bezorgt me niet het minste koloniaal schuldgevoel en mijn stamboom reikt niet ver genoeg terug voor onomstotelijk bewijs tot voorvaderlijke deelneming van het geslacht der berties aan de kruistochten.

    Zo ben ik het idee ook wel genegen om de terugbetaling van de ganse terreurschade liever en meteen van staat tot staat in der minne te regelen. Die werd begroot op 4 miljard euro, als ik me goed herinner van vorig jaar. Een nieuw soort Marshallplan, met oliedollars deze keer. Met hun oude wapenaankopen bij FN en hun nieuwe investeringen in de Antwerpse haven zijn ze feitelijk heel goed bezig, dacht ik zo. Wat niet belet om de Grote Moskee toch nog te ontwijden, voor zover dat een islamitsch gebruik is, als sluitstuk om herhaling te voorkomen.